Tolk/vertaler

Sinds Benjamin 11 weken oud is, past Ági op hem. Dat is dus al weer meer dan twee jaar. En vanaf het begin heeft zij Hongaars met hem gesproken. Dit betekent dat hij vanaf het begin twee talen veelvuldig heeft gehoord. Al lang merken wij dat hij beide talen goed verstaat, maar nu hij steeds meer spreekt, steeds meer zinnen bouwt en dus steeds bewuster is van taal, heeft hij zichzelf de taak gegeven van tolk/vertaler Hongaars-Nederlands en vice versa.

Het begon eigenlijk tijdens ons weekend in Pécs. We logeerden daar in het Bagolvar Hotel (Uilenburcht) en zoals de naam al doet vermoeden, uilen waren overal. Uit hout gesneden, als lampen aan de muur en natuurlijk in het logo. Benjamin wees steeds naar de uilen en zei dan ‘Ági bagoly’. En als wij dan vroegen: ‘En wat zeggen pappa en mamma?’, dan zei hij direct: ‘uil’. Sinds dat moment is hij niet meer te houden. Hij is begonnen met alle woorden die hij in het Hongaars kende voor ons te vertalen. Maar ook andersom werd al snel een populair spelletje: 'Benjamin, wat is ‘tafel’ in het Hongaars?’ (‘asztal’). Of: 'Hoe noemt Ági een jongetje?’ (‘fiu’). Al snel werd Ági ook in het spel betrokken en vertelde Benjamin haar wat in het Nederlands ‘tojas’ is (‘ei’) of hoe pappa en mamma ‘mentőauto’ zeggen (‘ambulance’).

Vol trots horen we dit natuurlijk aan, maar wat ons het meest verwondert, is dat hij zich eigenlijk nooit vergist. Vorige week was ik met Benjamin in de tuin en hij hielp Atilla, de buurman, bij het tuinieren. Het gesprek tussen de mannen was natuurlijk helemaal in het Hongaars. Vervolgens loopt Ági de tuin in en Benjamin vertelt haar dat hij Atilla helpt. Dus Ági komt naast mij zitten en wij zitten even te praten (ter info: in het Engels). Dan komt Benjamin ons halen: ‘Ági! Segits!’ En direct erachteraan: ‘Mamma! Helpen!’.

Maar daar houdt het niet op met deze meertalige jongen. Al anderhalf jaar gaat hij een uur per week naar Monkey Business voor muziek- en bewegingslessen. Die worden door Krisztina in het Engels gegeven. Lange tijd vertaalde ik haar vragen in het Nederlands, maar ook dat hoef ik steeds minder te doen. Sowieso zingt hij de liedjes in het Engels, zei hij eerder ‘byebye’ dan ‘dag’, maar nu reageert hij ook steeds meer op vragen. Zijn antwoorden zijn meestal in het Nederlands (‘ja’) of Hongaars (‘nem’), maar onlangs hoorden we hem het Engels ook actief gebruiken.

Benjamin, Henk-Jan, Ági en ik waren bij de dokter (‘dokter Sue’) omdat Benjamin een probleem met zijn been had. Gelukkig bleek al snel dat het niet ernstig was en gaf Sue ons tips wat we konden doen om de pijn te verlichten. Dit gesprek vond in het Engels plaats en Benjamin zat intussen op de behandeltafel met zijn tractor te spelen. En plotseling, dwars door ons gesprek heen, begon hij mee te praten: ‘Yes, yes, yes...yes...yes, yes.’ Hij realiseerde zich dat wij Engels spraken, wilde meedoen en dacht toen aan een woord dat hij kende in die taal en dat hem wel toepasselijk leek.